Stóll, úr kirkju
1855

Varðveitt hjá
Þjóðminjasafn Íslands
Stóll, smíðaður úr furu, með ártalinu
1855, felldur saman og negldur með trénöglum, hólf er undir seti og ekki
eru hafðar armbríkur á. Hæð stólsins 87,4 cm, breidd 49,7 cm, fjarlægð
milli framhliðar og baks um 50,6 cm, og hæð við set 43,3 cm. Með
hornstuðlagrind, þverfjöl er efst í baki, íbjúg, liggur sveigjan upp og
er meiri að ofan, en 17,3 cm neðan við liggur rimill þversum, og hafðir
milli hans og toppfjalar tveir lóðréttir spelar, í neðri hluta stólsins
eru tvær þverslár milli stuðla í framhlið og við bak, hvor upp af annarri,
þar sem ofar eru um 37 cm og 38,5 cm frá stuðlaendum, hinar um 6 cm og
7 cm, í hliðum hafðar tvær sams konar slár nokkru hærra, hinar efri liðlega
41 cm ofan enda á hornstuðlum en lægri slárnar liðlega 9 cm og um 10,5
cm. Allur er stóllinn þiljaður að neðan. Eru í sessi þrjár
fjalir, festar ofan á þverslána að framan og aftan, tvær lóðréttar fjalir
eru í framhlið og baki að neðanverðu, þrjár í hliðum báðum, festar við
slár að innan, og snúa þær lóðrétt, loks tvær langsum í botni, og ofan
á slám.
Gegnum efstu fjöl í stólbaki og
við miðju er skorið hjarta, og er atriði þetta um 4,4 cm á hæð og um 5
cm á breidd, þrjár skorur ofan við í brún, hjá hjartanu rist ártalið 1855,
sinn helmingur hvoru megin, og beint undir því sviðið á með stimpli (að
auðvitað að vera brennimarki. Þ.M.): "Valdim" upphafsstafir.
Sneitt er af brúnum allt umhverfis á bakstuðlum að ofan.
Stóllinn skakkur, önnur þilja framhliðar
sprungin, brúnir eyddar, naglar hafa dottið úr, skrámur eru víða og blettir,
og í sessinum er miðþilja laus. Sjá má merki viðgerðar, hafa fjalir
verið settar í og slár, bætur og tittir.
Stóll þessi er frá Engidal og merktur
Valdimar Guðlaugssyni bónda þar, afa gefanda. Var hann kallaður prófastsstóll,
ef til vill sökum þess að prófastur var vanur að sitja í honum þegar hann
kom að Engidal. Tók gefandi stólinn í eyðibænum fyrir nokkrum árum.
Aðrar upplýsingar
Ártal
1855
Efni
Safnnúmer
Safnnúmer B: 1963-75
Stærð
305 x 172 x 17.5 cm
Lengd: 305 Breidd: 172 Hæð: 17.5 cm
Staður
Staður: Engidalur, 645-Fosshóli, Þingeyjarsveit
Sýningartexti
Stóll með kistu undir sætinu, algeng
gerð stóla til sveita á 19. öld. Í efstu fjölina í stólbakinu er skorið
hjarta og þar beggja vegna ártalið 18-55, einnig brennimarkið Valdim,
brennimark Valdimars Guðlaugssonar bónda í Engidal í Þingeyjarsýslu,
en þaðan er stóllinn. Var kallaður "prófastsstóll", því að prófasturinn
var vanur að sitja í honum er hann kom að Engidal.
1963-75
Stóll með ártali 1855, algeng gerð
stóla til sveita á 19. öld.
1963-75
Aðfangategund
Undirskrár
Undirskrá: Munasafn
Efnisorð / Heiti
Efnisorð: Stóll, úr kirkju
Upprunastaður
65°29'2.6"N 17°16'42.9"W



