Aðrar upplýsingar
Kyn / Fæðingarár heimildarmanns
Kona (1945)
Ártal
Sent dags: 09.03.2015
Safnnúmer
Safnnúmer B: 2015-1-103
Staður
Staður: Hrísdalur 1, 311-Borgarnesi, Eyja-og Miklaholtshreppur
Spurningaskrá / Svör
Allar spurningar
Þessi amma mín var móðir móður minnar sem var síðan alin upp hjá afa sínum og seinni konu hans. Þannig eignaðist ég þriðju ömmuna. Það var hinsvegar stutt á milli bæja svo mamma ólst upp við að eiga sín systkini og vera oftast ein af þeim á margan hátt. Margrét amma mín var alin upp í sveit í sínum systkinahóp sem voru 3 systur og 1 bróðir við ást og umhyggju foreldra en móðir þeirra dó frá hópnum sínum allt of snemma þá giftist langafi tölverðu síðar ráðskonu sinni en hann féll frá 1938 þegar þau höfðu tekið tvær ömmustelpur í fóstur önnur þeirra móðir mín. Stjúpmóðir þeirra tók við og ól þær upp.
Amma fæddist að Hofstöðum í Miklaholtshreppi og fluttist ekki langt því lengst af bjó hún á næsta bæ sem heitir Hrísdalur. Hún giftist ung eða aðeins um tvítugt Sigurði afa. Þau eignuðust sitt fyrsta barn 1919 og svo börn annað hvort ár þar til undir þau síðustu þá urðu árin aðeins fleiri. 11 börn eignuðust þau og öll komust upp og sum lifa enn. Tvö barnanna voru alin upp hjá skyldmennum þegar þröngt hafði verið í búi og einhver veikindi hjá afa og ömmu. Amma mín var flott kona því hún var svo dugleg og líka skemmtileg. Útsjónarsöm að halda þetta stóra heimili og seinna að taka til sín mág sinn, lasinn eldri mann. Ég var krakkaskott þegar ég fór að koma til þeirra en fékk svo sennilega 7-8 ára að fara ein með rútunni vestur að vorlagi og vera við sauðburð. Þetta var endurtekið í allnokkur ár þar til maður fór að vera kaupakona sjálf á öðrum slóðum. Þá var líka gott að hafa vanist sveitastörfum. Mér finnst í minningunni að amma hafi alltaf verið að elda eða baka. Þá voru jólakökur handhrærðar. Oft var fundið til það sem til var , kæfa, flatkaka, silungur, rúgbrauð og svo einhver grautur stundum með slátri sem sótt var í ógnarstóra tunnu niður í kjallara.
Ég man aldrei eftir að vera svöng. Ilmurinn úr eldhúsinu var lokkandi og ég tala nú ekki um þegar í boði var spenvolg mjólk. Amma hafði þann sið að bjóða okkur sem komum að sunnan að smakka volga mjólk beint úr kúnum og líkaði okkur misvel. Ég elskaði þessa mjólk. Finn enn bragðið þegar ég hugsa um það. Meira að segja á ég glasið sem ég fékk þessa mjólk í. Ábrestir voru líka herramansmatur. Amma og afi höfðu lítið rúm inni hjá sér fyrir okkur krakkaskottin sem komum í heimsóknir. Oft var þessum heimsóknum deilt út svo mörg urðum við barnabörnin.
Afi og amma voru falleg hjón og glettnin milli þeirra sérstök. Amma átti öll sín börn heima og afi var viðstaddur og gerði húsverkin í einhverjar vikur eftir fæðingu barna sinna. Ég hef oft hugsað til hjónabands þeirra og næmleika á vilja og vitund hvors annars. Prjónað var á prjónavél til að eiga boli og annað fyrir börnin. Í landi ömmu var nóg af berjum, lækjum og fallegri náttúru. Þar mátti finna hrútaber og villt jarðaber. Reynt var að veiða í lækjunum og stundum fengum við smá fiska á prikin sem voru í boði. Sumir fiskarnir voru ætir.
Amma mjólkaði kýrnar sínar sjálf og átti mjög vingott við þær. Sama var með hænurnar hennar ömmu; þær voru vinir og farið vel með þær . Mikið var gaman að sækja eggin. Amma bjó á jörðinni sinni þar til hún varð 76 ára en þá var afi fyrir allnokkru látinn en hann var tölvert eldri en amma. Henni tókst að halda bú þó minna væri en þau höfðu búið í tvíbýli við einn sona sinna í þó nokkur ár.
Hún var á þessum árum dugleg að koma til barna og barnabarna í afmæli og fermingarveislur oft með rútunni en síðar ekið af fólkinu sínu. Móðurbróðir minn og hans fjölsylda smá tók við búsforráðum en amma hélt sínu eldhúsi og svefnherbergi og var svona í sérstöðu í þessu tvíbýli. Börnin hennar héldu áfram að koma í heimsóknir og hún líka að flakka til þeirra. Ferðir ömmu suður voru mjög sérstakar þar sem hún var ávallt með erindi. Hún ætlaði að hitta saumakonu og svo að hitta sitt nánasta ættfólk. Þetta gerði hún með reisn. Lét vita af sér og svo fóru hún og mamma í kaffi til fjölda ættingja og vina á svona vikutíma. Síðan fór hún aftur í sveitina.
Amma var afar ættrækin og mjög minnug á ættingja. Hún kunni afmælisdaga barna og barnabarna og hringdi í okkur og óskaði til hamingju með afmælið á réttum degi. Eftir að hún flutti til einnar dóttur sinnar þá var oft gaman að hitta hana og spjalla en alltaf spurði hún um aðra ættingja og ef maður vissi ekki nýjustu fréttir þá var hún ekki sátt ...“hvað er þetta af hverju hafið þið ekki litið þar við.“ Amma bjó hjá dóttur sinni í Borgarfirði í all nokkur ár og fór síðan á hjúkrunarheimilið í Borgarnesi og var ávallt mikið heimsótt af niðjum sínum og vildi alltaf fá nýjustu fréttir af fólkinu sínu. Hún hélt frábæru minni fram í andlátið.
Síðastu einstaklingarnir sem hittu hana á lífi var yngri sonur minn og móðursystir. Þau heimsóttu hana á hjúkrunarheimiilið daginn sem hún dó, sátu hjá henni og spjölluðu um fólkið hennar!
Við jarðaför ömmu var gríðalegt fjölmenni en hún er jörðuð á Fáskrúðarbakka í Miklaholtshreppi. Setið var í hverju sæti og nokkrar rútur fullar af frændfólki og niðjum.
Hún varð 86 ára og er sérstaklega minnistæður persónuleiki.
Þessi amma mín var móðir móður minnar sem var síðan alin upp hjá afa sínum og seinni konu hans. Þannig eignaðist ég þriðju ömmuna. Það var hinsvegar stutt á milli bæja svo mamma ólst upp við að eiga sín systkini og vera oftast ein af þeim á margan hátt. Margrét amma mín var alin upp í sveit í sínum systkinahóp sem voru 3 systur og 1 bróðir við ást og umhyggju foreldra en móðir þeirra dó frá hópnum sínum allt of snemma þá giftist langafi tölverðu síðar ráðskonu sinni en hann féll frá 1938 þegar þau höfðu tekið tvær ömmustelpur í fóstur önnur þeirra móðir mín. Stjúpmóðir þeirra tók við og ól þær upp.
Amma fæddist að Hofstöðum í Miklaholtshreppi og fluttist ekki langt því lengst af bjó hún á næsta bæ sem heitir Hrísdalur. Hún giftist ung eða aðeins um tvítugt Sigurði afa. Þau eignuðust sitt fyrsta barn 1919 og svo börn annað hvort ár þar til undir þau síðustu þá urðu árin aðeins fleiri. 11 börn eignuðust þau og öll komust upp og sum lifa enn. Tvö barnanna voru alin upp hjá skyldmennum þegar þröngt hafði verið í búi og einhver veikindi hjá afa og ömmu. Amma mín var flott kona því hún var svo dugleg og líka skemmtileg. Útsjónarsöm að halda þetta stóra heimili og seinna að taka til sín mág sinn, lasinn eldri mann. Ég var krakkaskott þegar ég fór að koma til þeirra en fékk svo sennilega 7-8 ára að fara ein með rútunni vestur að vorlagi og vera við sauðburð. Þetta var endurtekið í allnokkur ár þar til maður fór að vera kaupakona sjálf á öðrum slóðum. Þá var líka gott að hafa vanist sveitastörfum. Mér finnst í minningunni að amma hafi alltaf verið að elda eða baka. Þá voru jólakökur handhrærðar. Oft var fundið til það sem til var , kæfa, flatkaka, silungur, rúgbrauð og svo einhver grautur stundum með slátri sem sótt var í ógnarstóra tunnu niður í kjallara.
Ég man aldrei eftir að vera svöng. Ilmurinn úr eldhúsinu var lokkandi og ég tala nú ekki um þegar í boði var spenvolg mjólk. Amma hafði þann sið að bjóða okkur sem komum að sunnan að smakka volga mjólk beint úr kúnum og líkaði okkur misvel. Ég elskaði þessa mjólk. Finn enn bragðið þegar ég hugsa um það. Meira að segja á ég glasið sem ég fékk þessa mjólk í. Ábrestir voru líka herramansmatur. Amma og afi höfðu lítið rúm inni hjá sér fyrir okkur krakkaskottin sem komum í heimsóknir. Oft var þessum heimsóknum deilt út svo mörg urðum við barnabörnin.
Afi og amma voru falleg hjón og glettnin milli þeirra sérstök. Amma átti öll sín börn heima og afi var viðstaddur og gerði húsverkin í einhverjar vikur eftir fæðingu barna sinna. Ég hef oft hugsað til hjónabands þeirra og næmleika á vilja og vitund hvors annars. Prjónað var á prjónavél til að eiga boli og annað fyrir börnin. Í landi ömmu var nóg af berjum, lækjum og fallegri náttúru. Þar mátti finna hrútaber og villt jarðaber. Reynt var að veiða í lækjunum og stundum fengum við smá fiska á prikin sem voru í boði. Sumir fiskarnir voru ætir.
Amma mjólkaði kýrnar sínar sjálf og átti mjög vingott við þær. Sama var með hænurnar hennar ömmu; þær voru vinir og farið vel með þær . Mikið var gaman að sækja eggin. Amma bjó á jörðinni sinni þar til hún varð 76 ára en þá var afi fyrir allnokkru látinn en hann var tölvert eldri en amma. Henni tókst að halda bú þó minna væri en þau höfðu búið í tvíbýli við einn sona sinna í þó nokkur ár.
Hún var á þessum árum dugleg að koma til barna og barnabarna í afmæli og fermingarveislur oft með rútunni en síðar ekið af fólkinu sínu. Móðurbróðir minn og hans fjölsylda smá tók við búsforráðum en amma hélt sínu eldhúsi og svefnherbergi og var svona í sérstöðu í þessu tvíbýli. Börnin hennar héldu áfram að koma í heimsóknir og hún líka að flakka til þeirra. Ferðir ömmu suður voru mjög sérstakar þar sem hún var ávallt með erindi. Hún ætlaði að hitta saumakonu og svo að hitta sitt nánasta ættfólk. Þetta gerði hún með reisn. Lét vita af sér og svo fóru hún og mamma í kaffi til fjölda ættingja og vina á svona vikutíma. Síðan fór hún aftur í sveitina.
Amma var afar ættrækin og mjög minnug á ættingja. Hún kunni afmælisdaga barna og barnabarna og hringdi í okkur og óskaði til hamingju með afmælið á réttum degi. Eftir að hún flutti til einnar dóttur sinnar þá var oft gaman að hitta hana og spjalla en alltaf spurði hún um aðra ættingja og ef maður vissi ekki nýjustu fréttir þá var hún ekki sátt ...“hvað er þetta af hverju hafið þið ekki litið þar við.“ Amma bjó hjá dóttur sinni í Borgarfirði í all nokkur ár og fór síðan á hjúkrunarheimilið í Borgarnesi og var ávallt mikið heimsótt af niðjum sínum og vildi alltaf fá nýjustu fréttir af fólkinu sínu. Hún hélt frábæru minni fram í andlátið.
Síðastu einstaklingarnir sem hittu hana á lífi var yngri sonur minn og móðursystir. Þau heimsóttu hana á hjúkrunarheimiilið daginn sem hún dó, sátu hjá henni og spjölluðu um fólkið hennar!
Við jarðaför ömmu var gríðalegt fjölmenni en hún er jörðuð á Fáskrúðarbakka í Miklaholtshreppi. Setið var í hverju sæti og nokkrar rútur fullar af frændfólki og niðjum.
Hún varð 86 ára og er sérstaklega minnistæður persónuleiki.
Spurningaskrá
Aðfangategund
Efnisorð / Heiti
Upprunastaður
64°51'24.7"N 22°46'47.0"W