Elliðavatn

Elliðavatns er fyrst getið í máldagaskrá um eignir Maríukirkju og staðar í Viðey á dögum Þorvalds Gissurarsonar, sem sett er til ársins 1234, segir um Elliðavatn: „hvn a oc Elliðavatz land hálft. oc allt land at vatzenda. með þeim veiðvm oc gæðvm er þeim hafa fylgt at fornv." (D.I. I.bindi, s. 507). Árið 1313 í skrá um leigumála á jörðum Viðeyjarklausturs er segir: „At vatnne cc vorv ok iiij vætter miols." (D.I. II.bindi, s. 377). 1395 var leiga Elliðavatns þrjú hundruð." (D.I. III.bindi, s. 598). En færum okkur nú nær í tíma.   Elliðavatn var ein þeirra fjölmörgu jarða sem komust í konungseign með siðaskiptunum. Í Jarðabók Árna og Páls er því jarðardýrleikinn óviss en á jörðinni var þríbýli, búið á hálfri og tveimur fjórðungum. Landskuld var af allri jörðinni eitthundrað álnir. Leigukúgildi voru fjögur og skiptust á milli ábúenda eftir jarðaparti. Kvikfénaður ábúenda var sextán kýr, tvær veturgamlar kvígur, fjórir kálfar, tuttugu og fjórar ær, sextán sauðir, átján lömb, ein gimbur, tveir hestar, þrjú hross og tveir folar. Á jörðinni var hægt að fóðra tólf kýr. Alls voru heimilismenn á allri jörðinni sautján talsins. (Jarðabók, III.bindi, s. 280-281). Um miðja 18. öld var stofnað til fjárræktarbús að Elliðavatni og barst fjárkláðinn illræmdi með enskum hrútum sem fengnir voru til kynbóta. Fjárbúið lagði upp laupana 1764. Jörðin var seld 1815 en árið 1860 eignaðist hana Benedikt Sveinsson yfirdómari og alþingismaður, lét reisa þar steinhús það sem enn stendur og voru umsvif hans töluverð. Jörðin gekk kaupum og sölum um hríð, eftir að Benedikt hafði selt hana og flust burtu. Á árunum 1923-1928 eignaðist Ragmagnsveita Reykjavíkur jörðina og lét gera mikla miðlunarstíflu. Búskapur hefur lagst af líklegast snemma á fjórða áratugnum og hefur Skógræktarfélag Reykjavíkur fengið umsjón jarðarinnar. (Páll Líndal, Reykjavík, 1.bindi, s.125-126).