Main information
Gender / Year of Submittee
Karl (1962)
Dating
period: 01.01.1982 - 01.01.2022
Object-related numbers
"Museumnumber b": 2022-1-667
Questions / Answers
Lýstu mataræði þínu í daglegu lífi. Taktu fram ef þú skilgreinir mataræði þitt á ákveðinn hátt, og hvað felst í þeirri skilgreiningu.
Grænmetisæta. Í matararæði mínu er ekki kjöt, borða hinsvegar fisk reglulega. Inn í mínu fæði eru mjólkurvörur, ostar og smjör, e.t.v. er grænkeri réttari skilgreining, en tek fram að ég þekki nkl. hvaða skilgreiningar eiga besta við. Ég sækist einkum eftir lífrænu grænmeti og lífrænum vörum yfir höfuð.
Hversu lengi hefur þú aðhyllst þetta mataræði?
Hætti kjötneyslu og fór á grænt fæði + fisk frá tuttugu ára aldri, hef ekki borðað kjöt frá þeim tíma. Upphaflega stóð til að prófa þennan nýja lífsstíl í eitt ár eða svo, enn í dag, fjórum áratugum síðar er ég á því fæði og hyggst alls ekki breyta því. Ástæðan í upphafi fyrir því að ég aðhyllist að vera grænmetisæta var dýravernd, dýravelferð og matvælastefna á heims vísu. Þá hefur með árunum bæst við áhrifaþættir eins og heilsa og hollusta, lífræn ræktun og umhverfismál og umhverfisvernd í víðum skilningi.
Hvað varð til þess að þú snerir þér að þessu mataræði? Hverjar eru helstu ástæðurnar að baki ákvörðuninni og hvers vegna heldurðu þig við það?
Dýravelferð. Óhugnaleg og öfgafengin þróun í matvælaframleiðslu í heiminum, velferð dýra og dýrafóður.
Hvar heyrðirðu fyrst um þetta mataræði? Hvernig átti breytingin sér stað? Skyndilega eða smám saman?
Hafði fylgst með þróun mála í vegetarian fæði víða um heim og þróun framleiðslu í lífrænni ræktun. Ef ég á draga fram eitt atriði sem hafði djúpstæð áhrif á mig þá myndi ég benda á fræðslumynd sem bar heitið "Öfgar í Ameríku" og fjallaði um framleiðslu dýraafurða, aðbúnað dýra og erfðabreytingar á dýrum til að auka framleiðslugetu og hagkvæmni í ræktun. Þá hefur sú þróun einnig orðið í framleiðslu á grænmeti og ávöxtum með ýmsum hætti og því hefur aðferðafræði lífrænnar ræktunar orðið meira og meira mikilvæg að mínu mati.
Hafa áherslur þínar eða viðhorf eitthvað breyst síðan þú byrjaðir á þessu mataræði? Geturðu gefið dæmi?
Já, fyrsta árið sem grænmetisæta hætti ég einnig fiskneyslu. Það breyttist mörgum árum síðar vegna hollustu sjónarmiða og ég fór að borða fisk aftur, einkum til að tryggja betur að líkaminn fengi öll helstu næringarefni, að auki er ég laxveiðimaður sem ýtti undir það að byrja aftur að borða (lífrænan) fisk.
Hefurðu upplifað einhverjar breytingar á þér sjálfri/sjálfum/sjálfu í kjölfarið á breyttu mataræði? T.d. breytingar á líðan (líkamlegri eða andlegri), bragðskyni, hegðun, áhugamálum eða félagslífi? Ef svo er, geturðu lýst breytingunum eða gefið dæmi?
Með breyttu mataræði líður mér betur líkamlega og andlega og tel að heilsa mín sé betri fyrir vikið. Áhugi á náttúrunni og umhverfismálum hefur aukist jafnt og þétt í gegnum þessa áratugi sem og hegðun gagnvart náttúrunni og náttúruvernd.
Hvar verslar þú í matinn dags daglega? Hvað ræður því hvaða vörur rata í innkaupakörfuna? (Skiptir t.d. verðlag máli? Uppruni vörunnar? En markaðssetning og auglýsingar? Upplýsingar á pakkningum? Uppröðun í búðinni?)
Það sem ræður mestu í innkaupum mínum er uppruni vörunnar og lífræn framleiðsla. Ég vil frekar kaupa 10-20% dýrari vöru sem er lífræn frekar en ódýrari vöru sem ekki er lífræn. Upplýsingar á pakkningum skiptir miklu máli. Auglýsingar hafa lítil áhrif á mína innkaupa hegðun.
Hvernig er aðgengi þar sem þú býrð að þeim mat eða hráefnum sem þú þarft til að geta farið eftir þínu mataræði?
Aðgengi að hollum og lífrænum vörum og grænkeravörum er mjög gott og hefur sífellt aukist á umliðnum árum.
Hversu mikinn áhuga hefur þú á mat og matargerð almennt? Er matur mikilvægur í þínu lífi? Hversu miklum tíma eyðir þú í að hugsa um, laga og neyta matar? Finnst þér gaman að prófa nýjar uppskriftir, eða jafnvel finna upp þínar eigin
Hef mikinn áhuga á mat og matargerð almennt, matur er mikilvægur þáttur í mínu lífi. Matartímar eru mikilvægir og er orðin snar þáttur í menningarlífi fjölskyldunnar.
Hvað einkennir góðan mat? (T.d. hvað varðar bragð, lykt, áferð, útlit eða aðra eiginleika).
Það sem einkennir í mínum huga góðan mat er ferskleiki, gæða hráefni, eldunaraðferð, fallegt útlit og góð lykt, áferð skiptir líka máli.
Hvað einkennir gæða matvæli þegar kemur að þínu mataræði? Skiptir t.d. máli hvort varan er fersk eða unnin, með viðbættum efnum eða annað slíkt?
Gæða matvæli í mínum huga eru ferskar afurðir úr héraði og lífrænt ræktaðar afurðir.
Er eitthvað sem þú saknar sérstaklega mikið úr þínu fyrra mataræði? Hvers vegna?
Sakna einskis úr fyrra mataræði.
Hversu oft eldarðu mat heima hjá þér? Hvað þarf að vera til staðar í eldhúsinu svo þú getir farið eftir þínu mataræði? (Sérstök áhöld eða tæki, ákveðið mikið pláss eða annað?)
Ég tek þátt í eldamennsku í meðallagi. Eldhús þarf að vera búið öllum helstu tækjum og áhöldum. Þá er kryddúrval einnig mikilvægt í hverju eldhúsi, líka ferskar kryddjurtir sem framleiddar eru í lífrænni rækun.
Ferðu oft út að borða? Hvert þá helst? Er auðvelt eða erfitt að panta mat á veitingastöðum sem hentar þínu mataræði?
Fer nokkuð oft út að borða í miðborg höfuðborgarinnar og nágrenni. Mikil þróun hefur verið í grænkerafæði á umliðnum árum. Nánast öll veitingahús bjóða orðið uppá gott úrval af grænmetisfæði og fisk, fyrir 40 árum síðan var það alls ekki raunin, 1982 var flókið og erfitt að fá alvöru grænmetisfæði.
Hverjar eru helstu hindranir sem þú hefur rekist á í daglegu lífi þegar kemur að mataræði þínu? Hvað myndi gera þér enn auðveldara fyrir að fara eftir þínu mataræði?
Það vantar meira og betra úrval af "lífrænum" afurðum, verslanir og veitingastaður gætu gert mun betur í því að bjóða uppá meira af slíkri vöru.
Lýstu heimilisaðstæðum þínum. (Hversu margir búa á heimilinu? Eru börn á heimilinu? O.s.frv.). Fara allir á heimilinu eftir sama mataræði og þú? Ef ekki, hvernig hefur það áhrif?
Í dag erum við hjónin tvö á heimilinu. Grænmetis- og fiskneysla mín hefur ekki haft nein áhrif á fjölskyldu mína í gegnum tíðina, þau borða öll kjöt. Tek fram að ég hef einnig gaman af því að elda veislumáltíðir fyrir fjölskylduna og vini til hátíðarbrigða, þ.m.t. elda líka kjötrétti fyrir aðra og hef gaman af.
Upplifir þú stuðning eða gagnrýni frá fjölskyldu, vinum eða vinnu/skólafélögum varðandi þitt mataræði? Skiptir það þig máli? Geturðu gefið dæmi?
Ég upplifi góðan og ríkan stuðning og skilning frá fjölskyldu minni, vinum og vinnufélögum þó ég borði ekki kjöt. Í dag er það ekkert mál miðað við viðhorf sem voru gagnvart grænmetisætum fyrir 40 árum síðan.
Skipta matarhefðir þig máli, t.d. við hátíðahöld? Hefur þú þurft að aðlaga hefðir að mataræði þínu? Hvernig þá?
Matarhefðir og hátíðarhöld skipta miklu máli. Í mínu tilviki þegar kjöt er á borðum fyrir fjölskyldu og gesti er einfalt mál að bæta við einni hnetusteik eða fisksteik fyrir grænkerann.
Hvað með veislur og matarboð? Þarftu að gera sérstakar ráðstafanir því tengt? Hvernig viðhorf hefur þú upplifað frá gestgjöfum eða öðrum gestum? Nefndu endilega dæmi.
Í veislum og boðum höfum við boðið uppá eitthvað úrval af kjötlausum réttum til viðbótar við kjötrétti, gestir hafa verið hæst ánægðir með meira úrval. Oft vekur græna fæðið meiri lukku en kjötréttirnir.
Hefur þú tekið eftir sérstökum viðhorfum eða öðru tengdu mataræði þínu út frá kyni þínu? Ef svo er væri gagnlegt að fá dæmi.
Nei.
Hvert sækir þú helst upplýsingar, fróðleik, uppskriftir eða innblástur fyrir þitt mataræði? Endilega settu inn tengla á vefsíður eða samfélagsmiðla ef um slíkt er að ræða.
Ég sæki upplýsingar mjög víða að.
Hvað felst í þínum huga í sjálfbærni í daglegu lífi?
Sjálfbærni er táknrænt um "hið góða líf" þar sem tekið er mið af þörfum og takmörkunum náttúrunnar. Sjálfbærni snertir ekki bara umhverfismál heldur líka félagslegt réttlæti, heilsu og velferð, menningarmál og efnahagslíf. Að baki sjálfbærni býr vitund og þekking um þau takmörk sem náttúran setur umsvifum fólks. Jafnframt felst í sjálfbærni viðurkenning á því að mannkynið stendur frammi fyrir flóknu samfélagslegu verkefni ef takast á að sætta hugmyndir fólks og væntingar um „hið góða líf“ við takmörk náttúrunnar.
Hvað felst í þínum huga í heilsusamlegu mataræði? Hvað/hvernig er hollur matur?
Heilsusamlegt mataræði er hollur og góður matur, ríkur af næringarefnum, sem ræktaður er og framleiddur í sátt við umhverfið og náttúruna á sjálfbæran og lífrænan hátt.
Finnst þér mikilvægt að fræða aðra um þitt mataræði? Hvers vegna og hvernig?
Hvers vegna ekki? Nefndu endilega dæmi.
Hef ekki mikla þörf á að útskýra mitt matarræði sérstaklega eða að fyrra bragði, sýni fólk því hins vegar áhuga þá eru slík samtöl uppbyggileg og ánægjuleg.
Sérð þú fyrir þér að halda áfram að fara eftir þessu mataræði um ókomna tíð?
Já, hiklaust.
Hefur þú einhverjar athugasemdir við þessa spurningaskrá?
Nei.
Við hvað starfar þú?
Embættismaður.
Hver er menntun þín?
Viðskiptafræði.
Grænmetisæta. Í matararæði mínu er ekki kjöt, borða hinsvegar fisk reglulega. Inn í mínu fæði eru mjólkurvörur, ostar og smjör, e.t.v. er grænkeri réttari skilgreining, en tek fram að ég þekki nkl. hvaða skilgreiningar eiga besta við. Ég sækist einkum eftir lífrænu grænmeti og lífrænum vörum yfir höfuð.
Hversu lengi hefur þú aðhyllst þetta mataræði?
Hætti kjötneyslu og fór á grænt fæði + fisk frá tuttugu ára aldri, hef ekki borðað kjöt frá þeim tíma. Upphaflega stóð til að prófa þennan nýja lífsstíl í eitt ár eða svo, enn í dag, fjórum áratugum síðar er ég á því fæði og hyggst alls ekki breyta því. Ástæðan í upphafi fyrir því að ég aðhyllist að vera grænmetisæta var dýravernd, dýravelferð og matvælastefna á heims vísu. Þá hefur með árunum bæst við áhrifaþættir eins og heilsa og hollusta, lífræn ræktun og umhverfismál og umhverfisvernd í víðum skilningi.
Hvað varð til þess að þú snerir þér að þessu mataræði? Hverjar eru helstu ástæðurnar að baki ákvörðuninni og hvers vegna heldurðu þig við það?
Dýravelferð. Óhugnaleg og öfgafengin þróun í matvælaframleiðslu í heiminum, velferð dýra og dýrafóður.
Hvar heyrðirðu fyrst um þetta mataræði? Hvernig átti breytingin sér stað? Skyndilega eða smám saman?
Hafði fylgst með þróun mála í vegetarian fæði víða um heim og þróun framleiðslu í lífrænni ræktun. Ef ég á draga fram eitt atriði sem hafði djúpstæð áhrif á mig þá myndi ég benda á fræðslumynd sem bar heitið "Öfgar í Ameríku" og fjallaði um framleiðslu dýraafurða, aðbúnað dýra og erfðabreytingar á dýrum til að auka framleiðslugetu og hagkvæmni í ræktun. Þá hefur sú þróun einnig orðið í framleiðslu á grænmeti og ávöxtum með ýmsum hætti og því hefur aðferðafræði lífrænnar ræktunar orðið meira og meira mikilvæg að mínu mati.
Hafa áherslur þínar eða viðhorf eitthvað breyst síðan þú byrjaðir á þessu mataræði? Geturðu gefið dæmi?
Já, fyrsta árið sem grænmetisæta hætti ég einnig fiskneyslu. Það breyttist mörgum árum síðar vegna hollustu sjónarmiða og ég fór að borða fisk aftur, einkum til að tryggja betur að líkaminn fengi öll helstu næringarefni, að auki er ég laxveiðimaður sem ýtti undir það að byrja aftur að borða (lífrænan) fisk.
Hefurðu upplifað einhverjar breytingar á þér sjálfri/sjálfum/sjálfu í kjölfarið á breyttu mataræði? T.d. breytingar á líðan (líkamlegri eða andlegri), bragðskyni, hegðun, áhugamálum eða félagslífi? Ef svo er, geturðu lýst breytingunum eða gefið dæmi?
Með breyttu mataræði líður mér betur líkamlega og andlega og tel að heilsa mín sé betri fyrir vikið. Áhugi á náttúrunni og umhverfismálum hefur aukist jafnt og þétt í gegnum þessa áratugi sem og hegðun gagnvart náttúrunni og náttúruvernd.
Hvar verslar þú í matinn dags daglega? Hvað ræður því hvaða vörur rata í innkaupakörfuna? (Skiptir t.d. verðlag máli? Uppruni vörunnar? En markaðssetning og auglýsingar? Upplýsingar á pakkningum? Uppröðun í búðinni?)
Það sem ræður mestu í innkaupum mínum er uppruni vörunnar og lífræn framleiðsla. Ég vil frekar kaupa 10-20% dýrari vöru sem er lífræn frekar en ódýrari vöru sem ekki er lífræn. Upplýsingar á pakkningum skiptir miklu máli. Auglýsingar hafa lítil áhrif á mína innkaupa hegðun.
Hvernig er aðgengi þar sem þú býrð að þeim mat eða hráefnum sem þú þarft til að geta farið eftir þínu mataræði?
Aðgengi að hollum og lífrænum vörum og grænkeravörum er mjög gott og hefur sífellt aukist á umliðnum árum.
Hversu mikinn áhuga hefur þú á mat og matargerð almennt? Er matur mikilvægur í þínu lífi? Hversu miklum tíma eyðir þú í að hugsa um, laga og neyta matar? Finnst þér gaman að prófa nýjar uppskriftir, eða jafnvel finna upp þínar eigin
Hef mikinn áhuga á mat og matargerð almennt, matur er mikilvægur þáttur í mínu lífi. Matartímar eru mikilvægir og er orðin snar þáttur í menningarlífi fjölskyldunnar.
Hvað einkennir góðan mat? (T.d. hvað varðar bragð, lykt, áferð, útlit eða aðra eiginleika).
Það sem einkennir í mínum huga góðan mat er ferskleiki, gæða hráefni, eldunaraðferð, fallegt útlit og góð lykt, áferð skiptir líka máli.
Hvað einkennir gæða matvæli þegar kemur að þínu mataræði? Skiptir t.d. máli hvort varan er fersk eða unnin, með viðbættum efnum eða annað slíkt?
Gæða matvæli í mínum huga eru ferskar afurðir úr héraði og lífrænt ræktaðar afurðir.
Er eitthvað sem þú saknar sérstaklega mikið úr þínu fyrra mataræði? Hvers vegna?
Sakna einskis úr fyrra mataræði.
Hversu oft eldarðu mat heima hjá þér? Hvað þarf að vera til staðar í eldhúsinu svo þú getir farið eftir þínu mataræði? (Sérstök áhöld eða tæki, ákveðið mikið pláss eða annað?)
Ég tek þátt í eldamennsku í meðallagi. Eldhús þarf að vera búið öllum helstu tækjum og áhöldum. Þá er kryddúrval einnig mikilvægt í hverju eldhúsi, líka ferskar kryddjurtir sem framleiddar eru í lífrænni rækun.
Ferðu oft út að borða? Hvert þá helst? Er auðvelt eða erfitt að panta mat á veitingastöðum sem hentar þínu mataræði?
Fer nokkuð oft út að borða í miðborg höfuðborgarinnar og nágrenni. Mikil þróun hefur verið í grænkerafæði á umliðnum árum. Nánast öll veitingahús bjóða orðið uppá gott úrval af grænmetisfæði og fisk, fyrir 40 árum síðan var það alls ekki raunin, 1982 var flókið og erfitt að fá alvöru grænmetisfæði.
Hverjar eru helstu hindranir sem þú hefur rekist á í daglegu lífi þegar kemur að mataræði þínu? Hvað myndi gera þér enn auðveldara fyrir að fara eftir þínu mataræði?
Það vantar meira og betra úrval af "lífrænum" afurðum, verslanir og veitingastaður gætu gert mun betur í því að bjóða uppá meira af slíkri vöru.
Lýstu heimilisaðstæðum þínum. (Hversu margir búa á heimilinu? Eru börn á heimilinu? O.s.frv.). Fara allir á heimilinu eftir sama mataræði og þú? Ef ekki, hvernig hefur það áhrif?
Í dag erum við hjónin tvö á heimilinu. Grænmetis- og fiskneysla mín hefur ekki haft nein áhrif á fjölskyldu mína í gegnum tíðina, þau borða öll kjöt. Tek fram að ég hef einnig gaman af því að elda veislumáltíðir fyrir fjölskylduna og vini til hátíðarbrigða, þ.m.t. elda líka kjötrétti fyrir aðra og hef gaman af.
Upplifir þú stuðning eða gagnrýni frá fjölskyldu, vinum eða vinnu/skólafélögum varðandi þitt mataræði? Skiptir það þig máli? Geturðu gefið dæmi?
Ég upplifi góðan og ríkan stuðning og skilning frá fjölskyldu minni, vinum og vinnufélögum þó ég borði ekki kjöt. Í dag er það ekkert mál miðað við viðhorf sem voru gagnvart grænmetisætum fyrir 40 árum síðan.
Skipta matarhefðir þig máli, t.d. við hátíðahöld? Hefur þú þurft að aðlaga hefðir að mataræði þínu? Hvernig þá?
Matarhefðir og hátíðarhöld skipta miklu máli. Í mínu tilviki þegar kjöt er á borðum fyrir fjölskyldu og gesti er einfalt mál að bæta við einni hnetusteik eða fisksteik fyrir grænkerann.
Hvað með veislur og matarboð? Þarftu að gera sérstakar ráðstafanir því tengt? Hvernig viðhorf hefur þú upplifað frá gestgjöfum eða öðrum gestum? Nefndu endilega dæmi.
Í veislum og boðum höfum við boðið uppá eitthvað úrval af kjötlausum réttum til viðbótar við kjötrétti, gestir hafa verið hæst ánægðir með meira úrval. Oft vekur græna fæðið meiri lukku en kjötréttirnir.
Hefur þú tekið eftir sérstökum viðhorfum eða öðru tengdu mataræði þínu út frá kyni þínu? Ef svo er væri gagnlegt að fá dæmi.
Nei.
Hvert sækir þú helst upplýsingar, fróðleik, uppskriftir eða innblástur fyrir þitt mataræði? Endilega settu inn tengla á vefsíður eða samfélagsmiðla ef um slíkt er að ræða.
Ég sæki upplýsingar mjög víða að.
Hvað felst í þínum huga í sjálfbærni í daglegu lífi?
Sjálfbærni er táknrænt um "hið góða líf" þar sem tekið er mið af þörfum og takmörkunum náttúrunnar. Sjálfbærni snertir ekki bara umhverfismál heldur líka félagslegt réttlæti, heilsu og velferð, menningarmál og efnahagslíf. Að baki sjálfbærni býr vitund og þekking um þau takmörk sem náttúran setur umsvifum fólks. Jafnframt felst í sjálfbærni viðurkenning á því að mannkynið stendur frammi fyrir flóknu samfélagslegu verkefni ef takast á að sætta hugmyndir fólks og væntingar um „hið góða líf“ við takmörk náttúrunnar.
Hvað felst í þínum huga í heilsusamlegu mataræði? Hvað/hvernig er hollur matur?
Heilsusamlegt mataræði er hollur og góður matur, ríkur af næringarefnum, sem ræktaður er og framleiddur í sátt við umhverfið og náttúruna á sjálfbæran og lífrænan hátt.
Finnst þér mikilvægt að fræða aðra um þitt mataræði? Hvers vegna og hvernig?
Hvers vegna ekki? Nefndu endilega dæmi.
Hef ekki mikla þörf á að útskýra mitt matarræði sérstaklega eða að fyrra bragði, sýni fólk því hins vegar áhuga þá eru slík samtöl uppbyggileg og ánægjuleg.
Sérð þú fyrir þér að halda áfram að fara eftir þessu mataræði um ókomna tíð?
Já, hiklaust.
Hefur þú einhverjar athugasemdir við þessa spurningaskrá?
Nei.
Við hvað starfar þú?
Embættismaður.
Hver er menntun þín?
Viðskiptafræði.
Questionnaire
Record type
