Afsaltari, t. hreinsunar á málmi
1978 - 1979

In preservation at
National Museum of Iceland
Tæki þetta er búið
til af tveimur starfsmönnum Þjms, þeim Gísla Gestssyni og Pétri Jónssyni.
Um er að ræða rafmótor og rafal. Mótorinn er líklega frá sög,
sem var á verkstæði Þjms., en rafallinn er frá einhverri vindmyllu, ekki
vitað hvaða. Pétur kallar þetta MIX.
Tækið var notað ásamt
sérstöku kari, sem í voru tvö rafskaut, til að afsalta fornt járn. Karið
var fyllt af eimuðu vatni og járnhlutunum raðað á grindur sem komið var
fyrir í karinu. Síðan var hleypt á straumi. Kallast aðferð
þessi ELECTROLYS. Samkv. uppl. Halldóru Ásgeirsdóttur forvarðar,
sem veitt hefur fróðleik um tækið ásamt P.J., er karið enn til á Þjms.
Mótor og rafall eru
svartir á lit og einsk. búr smíðað yfir rafalinn. Á honum er krossviðarplata
með einum ampermæli og einum voltmæli. Á plötunni er ennfremur eitt perustæði
(peran virkaði sem mótstaða), eitt öryggi og ein FLAKRÓ, sem notuð var
sem mótstaða og mátti stilla eftir þörfum.
Skilti er ofan á
mótornum sem á stendur:
WEIL
PUMP CO.
CHICAGO, ILL, U.S.A.
MOTOR BY /
PEERLESS R.P.M. 1440
MOTOR NO. 612021
TYPE FRA. P 204
H.P. 1 /
CUR. AC / VOLTS. 220
P.H. 3 / CYC.
50 / AMPS. 3,2
Annað skilti er á
mótornum, einsk. tafla yfir LOW VOLTS OG HIGH VOLTS.
Gísli Gestsson mun
vera eini starfsmaður Þjms. sem notaði tækið. Á sínum tíma annaðist
hann fornvörslu, eftir því sem við var komið, og var tækið ekki notað eftir
að hann hætti slíkum störfum fyrir safnið. Halldóra Ásgeirsdóttir
segir að menntaðir forverðir safnsins hafi aldrei notað tækið.
Ath. að jarðskaut
og rafmagnssnúrur eru föst við tækið.
Main information
Dating
1978 - 1979
Material
Object-related numbers
Museumnumber a: T
"Museumnumber b": 1993-48
Dimensions
75 x 30 x 37 cm
50 g
Lengd: 75 Breidd: 30 Hæð: 37 cm
Place
Staður: Þjóðminjasafn Íslands, Suðurgata 41, 101-Reykjavík, Reykjavíkurborg
Record type
Collection
Undirskrá: Tækniminjasafn (T)
Keywords
Keyword: Afsaltari, t. hreinsunar á málmi
Place of origin
64°8'31.1"N 21°56'53.4"W