Vegghilla

1930
In preservation at
National Museum of Iceland
Vegghilla, smíðuð og útskorin af Ágústi Sigurmundssyni, myndskera.  Hillan er gerð sem lokaður stokkur, sem hægt er að opna með því að taka burtu þunna eikarfjöl, sem felld er í að aftanverðu og fest með skrúfum, er þetta gert til þess að koma megi fyrir raflampa innan í stokknum, gengur leiðsluþráður gegnum lítið gat á botninum, og í útskurðinum á framhliðinni er skorin í gegn mjó rifa eftir hliðinni endilangri, og er ljósinu ætlað að skína þar í gegn. Framhlið og gaflar eru úr eik, botn- og lokfjalir úr furu, bakhlið þunn eikarfjöl eins og áður segir.  Gaflarnir ganga langt upp og niður fyrir hilluna og eru látnir mjókka sneitt upp og niður með smá bogum og stöllum, sem gerðir eru einnig á báðum hliðum þeirra.  Þeir eru 57 cm að hæð að aftan, en ekki nema 21,2 að framanverðu, þykkt 2,7 cm.  Upp af þeim eru járnlykkjur til að hengja hilluna í.  Utan á þá eru gerðir ferhyrndir, dálítið hornskakkir reitir og í þá skornar upphleyptar myndir:  Á gaflinum til vinstri er það maður sem gengur með útsæðispoka framan á sér og sáir með hendinni, á þeim til hægri er það maður sem gengur meðal uppvaxandi trjáa, sést þar efst í horninu á sólina, sem sendir geisla sína niður á trjágróðurinn. Framhliðin er um 120 cm að lengd milli gaflanna og 19,5 cm að breidd  Hún er öll útskorin með upphleyptri mynd af eldfjallalandslagi, auk þess er lengst til vinstri skeggjaður maður, sem heldur á orfi og ljá og krýpur á hné og starir á blóm á háum stöngli, sem er rétt fyrir framan hann.  Nær endanum vinstra megin en miðjunni er goshver (Geysir?), gossúlan há og mjó, og gufumökkur mikill fyrir aftan og til hliðanna.  Í miðju er stór og sérkennileg mynd, er sýnir þrjár, hjúpaðar, krjúpandi konur, sú sem krýpur í miðið, snýr andlitinu fram og sést nokkuð af alvarlegum svip þess fyrir neðan síða kollhettu, spennir hún greipar um meðalkaflann á stuttu sverði, sem hún heldur fyrir framan sig, og snýr oddurinn upp;  hinar krjúpa til hliðar og eru alveg huldar í hjúpnum, sést aðeins móta fyrir líkömum þeirra og höfðum, rétta þær fram sína höndina hvor og halda tjaldi eða blæju á millli sín, sem þær virðast vera að draga upp til að skýla þeirri í miðið. Niður af þessari mynd gengur allmikið skrautverk líkt og slaufa um 9 cm niður fyrir rönd hillunnar.  Þá sést, nær enda en miðju til hægri, lítill sunnlenskur torfbær, eins og í skarði milli fjalla, eru það 4 samsíða hús og snúa burstirnar fram, og, allra lengst til hægri, stúlka sem situr á fótum sér og lyktar af rós, en fyrir framan hana eru nokkrar útsprungnar rósir og gras. Rifan sem áður er nefnd, er látin ganga meðfram útlínum fjallanna, svo að sem  minnst beri á henni, þegar horft er á útskurðinn framan frá.  Fyrir ofan þessar myndir er höfðaleturslína, sem skiptist sundur í miðju vegna myndarinnar, sem þar er.  Vinstra megin stendur "gunnlaugur kristmundsson", og hægra megin;  "1880 - 26 - 6 - 1930" ásamt nokkru skrauti.  Neðan við myndirnar er önnur höfðaleturslína, sem skiptist í tvennt eins og hún.  Stendur þar vinstra megin:  "Þökk fyrir ræktun lyds og lands", og hægra megin:  "fra nokkrum vinum".  Neðan á neðri kantinum er skorið:  "Á. Sigurmundss."

Main information

Dating
1930
Object-related numbers
Museumnumber a: L-213
Dimensions
120 x 19.5 cm Lengd: 120 Breidd: 19.5 cm
Record type
Collection
Undirskrá: Listiðnaðarsafn (L)
Keywords
Keyword: Vegghilla