Spjald, skráð e. hlutv.

In preservation at
National Museum of Iceland
Úr aðfangabók: Spjöld 3 úr furu, ferhyrnd, nær jafnstór, l. 96 - 98 cm., br. 20 - 21 cm.  Á bakhlið eru þau hefluð þunn við randir og hafa verið feld í umgjaðrir, en að framan eru þau flöt og máluð blá undir myndir efst, svört um miðju en ómáluð nest.  Á einu er mynd konu í rauðum undirkyrtli og grænum yfir, með ljósleita kápu yfir öxlum og baki: í hægri hendi heldur hún á tveim samtengdum hjörtum, en í hinni vinstri á samróma lýru.  Fyrir ofan er letrað með hvítu skrifletri: Eindrægnen.  - Á öðru er mynd konu í svipuðum búningi og styður hún hægri hendi á akkeri: yfir er letrað: Vonen.  - Þá er 3. spjaldið, og er á því konu mynd í rauðum kyrtli víðum með grænt yfirklæði bundið um herðar og dökkleita slæðu yfir höfðinu og niður á brjóst: í hægri hendi heldur hún á sprota, en á vinstri hendi hefir hún fat, er tvær dúfur sitja á og stinga þær saman nefjum (kyssast).  Við hægri hlið konunni situr Amor svo sem allsnakið ungbarn á örvamæli og er bogi bundinn á handleggi og herðar, en hendur bundnar á bak aftur.  Til ekki ónauðsynlegrar leiðbeiningar við réttan skilning þessarar myndar er letrað fyri ofan hana: HreinLijfið (n.b. ekki kvenkynsorð).  - Spjöld þessi munu hafa verið neðst í milligerð þeirri milli kórs og kirkju, er áður var í Hólakirkju 1).  Myndirnar mega heita fremur vel málaðar og svo má segja um alla þessa skrautmálningu, sem er á þessum síðast töldu gripum.  Mun hún vera eftir Íslending, sem lært hefir málaralist, máske Jón Hallgrímsson frá Kasthvammi (sbr. nr. 6336) 2).         1) Sbr. Sig. málari: Allar dygðirnar í stúkunum.        2) Sig. málari fullyrðir það í ritgerð sinni um hagleiksverk etc.  Hann segir ennfr. að hann hafi málað ýmislegt (c. fleira) í Hóla - kirkju. Um Hólakirkju (Kristján Eldjárn): Grindverk og pílárar og spjöld úr milligerð kirkjunnar, hið sama og var í henni upprunalega og farið var eftir við endursmíðina (enn fremur spjald, sem kom 2.9.1936). (Sigrún Blöndal, 27.1.2011) Kirkjur Íslands, 6. bindi, bls. 205: Grindverk, bríkur og hurðir úr biskupssæti og hústrúarsæti, tveir húnar ofan af stoðum og pílárar úr milligerð kirkjunnar, hið sama og var í henni upprunalega og farið var eftir við endursmíðina 1926-40 og 1988. (Sigrún Blöndal, 28.4..2011)

Main information

Object-related numbers
Museumnumber a: 6345-3 "Museumnumber b": 1912-138
Dimensions
98 x 21 x 0 cm Lengd: 98 Breidd: 21 Hæð: 0 cm
Place
Staður: Hólar í Hjaltadal, 551-Sauðárkróki, Skagafjörður
Record type
Collection
Undirskrá: Munasafn
Keywords
References
Kristján Eldjárn.  Um Hólakirkju.  „Leiðsögn um kirkju og kirkjugripi“.   Reykjavík, 1963.     Kirkjur Íslands. 6. bindi.   Ritstjórar: Jón Torfason, Þorsteinn Gunnarsson.   Reykjavík, 2005.

Place of origin

65°44'0.3"N 19°6'49.6"W