Dúkka, skrautgripur
1930 - 1960

In preservation at
National Museum of Iceland
Þjóðbúningadúkka / -brúða á upphlut.
Höfuð og hendur eru úr postulíni eða steinleir en handleggir, fótleggir,
fætur og búkur eru úr klæði sem troðið er í til fyllingar. Dúkkan er væntanlega
frá því um miðja tuttugustu öld. Hún er í bleikum hnésíðum nærbuxum úr
bómullarefni og undirpilsi úr sama efni. Pilsið og upphluturinn eru úr
svörtu gerviefni og skór, sem eru eftirlíkingar af sauðskinnskóm, eru úr
sama efni. Svuntan og blússan eru úr hvítu (ljósu) gerviefni. Í stað brjóstnælu
eru tvær pallíettur og perlur, festar yfir slaufu í íslensku fánalitunum
(sem nú er mjög upplituð). Húfan er grunn skotthúfa úr sama efni og pilsið
og upphluturinn. Skúfurinn er fremur langur og á mótum skotts og skúfs
er skúfhólkur úr látúni. Beltið er úr gylltum málmvír og úr sama efni er
skraut og reim framan á upphlutnum sem og í baki. Að framanverðu er einnig
skraut úr brúnum eða bronslitum pallíettum og smáum perlum. Nokkrar pallíettur
og perlur hafa losnað. Brúðan er með ljóst sítt hár í tveimur fléttum sem
teknar eru upp og festar undir húfuna að aftan eins og löngum tíðkaðist.
Höfuðið er málað. Málningin er eilítið farin að flagna í hnakkann og efst
á hálsi að aftanverðu. Dúkkunni fylgir járnstandur en hún er þó fremur
völt þegar henni er stillt á hann. Gefandi keypti dúkkuna á uppboðsvefnum
www.e-bay.com.
Hún vildi að brúðan yrði varðveitt á Íslandi og keypti hana sérstaklega
til að færa safninu. Í bók sem hún hafði meðferðis þegar hún afhenti brúðuna
(„European Costumed Dolls“ e. Polly og Pam Judd, útgefin í Maryland í
Bandaríkjunum árið 1994) er á bls. 67 umfjöllun og mynd af dúkku sem virðist
gerð af sama manni. Sú er sögð gerð á Íslandi á 6. áratugi 20. aldar. Ljósrit
úr bókinni eru varðveitt í möppu: Fylgiskjöl aðfangabókar. Þar eru einnig
varðveitt ýmis önnur gögn sem fylgdu dúkkunni, svo sem kaupsamningurinn
og fylgiskjöl vegna kaupanna í gegnum veraldarvefinn.
Gefandi er Greta Björg Úlfsdóttir,
en hún er mikil áhugamanneskja um brúður og brúðugerð. Við sama tækifæri
gaf hún erlenda bók um brúðuviðgerðir sem skráð var í bókasafn Þjóðminjasafnsins.
Main information
Donor: Greta Björg Úlfsdóttir
Dating
1930 - 1960
Material
Object-related numbers
"Museumnumber b": 2009-18-1
Dimensions
42 x 0 x 0 cm
Lengd: 42 Breidd: 0 Hæð: 0 cm
Record type
Collection
Undirskrá: Munasafn
Keywords
Keyword: Dúkka, skrautgripur
References
Judd, Polly and Pam. „European
Costumed Dolls“. Maryland, USA 1994, bls. 67.
